Tháng cao điểm Dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con năm 2026

Tháng 6 hằng năm được chọn là Tháng cao điểm Dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về vai trò của việc xét nghiệm HIV sớm, điều trị kịp thời và bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và trẻ. Năm 2026, ngành Y tế tiếp tục triển khai nhiều hoạt động hưởng ứng với mục tiêu hướng tới loại trừ lây truyền HIV từ mẹ sang con vào năm 2030.

Mỗi đứa trẻ sinh ra đều xứng đáng có một khởi đầu khỏe mạnh. Tuy nhiên, HIV vẫn có thể lây truyền từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai, khi sinh hoặc trong quá trình nuôi con bằng sữa mẹ nếu người mẹ không được phát hiện và điều trị kịp thời. Nếu không có biện pháp can thiệp, nguy cơ lây truyền HIV từ mẹ sang con có thể lên tới 25 – 40%. Ngược lại, khi được xét nghiệm sớm và điều trị đúng cách, nguy cơ này có thể giảm xuống mức rất thấp, thậm chí gần như bằng không.

Hình ảnh: Chiến lược Quốc gia chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.

XÉT NGHIỆM HIV SỚM – BƯỚC ĐẦU TIÊN ĐỂ BẢO VỆ MẸ VÀ CON

Thực tế cho thấy, nhiều trường hợp nhiễm HIV không có triệu chứng rõ ràng trong thời gian dài. Người bệnh vẫn sinh hoạt bình thường và không biết mình đang mang vi rút. Vì vậy, việc xét nghiệm HIV không chỉ dành cho người có biểu hiện bệnh mà còn đặc biệt cần thiết đối với phụ nữ mang thai, các cặp vợ chồng chuẩn bị mang thai hoặc những người có yếu tố nguy cơ. Việc phát hiện sớm giúp người mẹ được tư vấn, điều trị bằng thuốc kháng vi rút (ARV) đúng thời điểm, từ đó giảm đáng kể nguy cơ lây truyền HIV sang con.

Không ít người còn e ngại hoặc lo lắng khi nhắc đến xét nghiệm HIV. Tuy nhiên, HIV hiện nay đã được xem là một bệnh mạn tính có thể kiểm soát hiệu quả nếu được phát hiện sớm và tuân thủ điều trị. Người nhiễm HIV vẫn có thể lao động, sinh hoạt, lập gia đình và sinh con khỏe mạnh khi được quản lý, theo dõi và điều trị đúng cách.

ĐIỀU TRỊ HIV HIỆU QUẢ CẦN ĐƯỢC THEO DÕI BẰNG CÁC XÉT NGHIỆM ĐỊNH KỲ

Bên cạnh việc phát hiện sớm, người nhiễm HIV cần được đánh giá toàn diện trước khi điều trị và theo dõi thường xuyên trong suốt quá trình sử dụng thuốc ARV. Tại Bệnh viện Đa khoa Thái Bình, người bệnh được thực hiện các xét nghiệm cần thiết trước khi điều trị như:

• Xét nghiệm CD4 đánh giá tình trạng miễn dịch.
• Công thức máu.
• Chức năng thận (Creatinin).
• Chức năng gan (GOT, GPT).
• Chụp X-quang tim phổi.
• Siêu âm ổ bụng.
• Sàng lọc bệnh lao.

Đây là những xét nghiệm quan trọng giúp bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe tổng thể, phát hiện các bệnh lý kèm theo và lựa chọn phác đồ điều trị phù hợp cho từng người bệnh.

Sau khi bắt đầu điều trị ARV, người bệnh tiếp tục được theo dõi định kỳ. Sau khoảng 12 tuần điều trị, bác sĩ sẽ đánh giá lại chức năng gan, chức năng thận nhằm bảo đảm thuốc được sử dụng an toàn và hiệu quả.

Sau 1 năm điều trị, người bệnh được thực hiện các xét nghiệm đánh giá tải lượng vi rút HIV và xét nghiệm CD4 để kiểm tra hiệu quả kiểm soát bệnh. Những năm tiếp theo, người bệnh cần duy trì tái khám và xét nghiệm chức năng gan, thận định kỳ theo hướng dẫn của bác sĩ.

Việc tuân thủ lịch tái khám và xét nghiệm không chỉ giúp theo dõi hiệu quả điều trị mà còn phát hiện sớm các bất thường, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống và kéo dài tuổi thọ cho người bệnh.

Hình ảnh: Hưởng ứng Tháng cao điểm Dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con năm 2026.

CHUNG TAY HƯỚNG TỚI MỤC TIÊU KHÔNG CÒN TRẺ SINH RA NHIỄM HIV

Hưởng ứng Tháng cao điểm Dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con năm 2026, Bệnh viện khuyến cáo phụ nữ mang thai, các cặp vợ chồng chuẩn bị mang thai và những người có nguy cơ nên chủ động đến cơ sở y tế để được tư vấn, xét nghiệm HIV và tiếp cận các biện pháp dự phòng phù hợp.

Phát hiện sớm một trường hợp nhiễm HIV không chỉ bảo vệ sức khỏe của chính người bệnh mà còn góp phần bảo vệ hạnh phúc gia đình và mang đến cơ hội chào đời khỏe mạnh cho những đứa trẻ trong tương lai.

PHÒNG CTXH – KHOA TRUYỀN NHIỄM